Tomatentelers kiezen opnieuw voor Macxize XR in belichte teelt
“Generatieve groeier met hoge productie”
Tholen – Macxize XR heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot een sterk tomatenras binnen het grove trossegment. Ook deze winter kom je het ras weer in veel kassen in de belichte teelt tegen. Lans en Alvonto gaan in Dinteloord het ras voor het derde jaar telen in de belichte teelt. Vincent van der Lans en Tobias Wieman hebben het ras de afgelopen jaren goed leren kennen. De telers weten hierdoor voor de komende teelt hoe ze er het maximale uit kunnen halen.
Telers waarderen Macxize XR vooral vanwege het productieniveau, ziet veredelingsbedrijf Axia. Zowel in belichte als onbelichte teelten laat het ras zien dat het langdurig en stabiel kan produceren. Met praktijkopbrengsten van meer dan 100 kg per m² behoort Macxize XR tot de productieve rassen binnen het grove trossegment.
Winterkilo’s
Lans en Alvonto telen het ras in de belichte teelt. Beide tomatentelers uit Dinteloord kozen drie jaar terug voor het ras. “Voor ons was de ToBRFV-resistentie destijds de belangrijkste reden om voor dit ras te kiezen”, vertelt Vincent.
Lans teelt Macxize XR komend seizoen op 21,5 hectare. De man die de teelten op alle Lans-locaties naloopt, zag in Macxize XR de afgelopen teelten een ras dat goed kan produceren, met goede ‘winterkilo’s’. “In de winter kunnen we 2 tot 3 kilo meer produceren dan met andere rassen. Het ras is snel in de winter en kan licht efficiënt omzetten in productie.”
Goede groeier
Collega Tobias Wieman, die namens Alvonto even verderop in Dinteloord op 9,6 hectare Macxize XR teelt, onderschrijft dat. “Het is een ras met productiepotentie, zoals ze dat zeggen.”
Bij Alvonto telen ze het ras onder full-LED-belichting, 300 micromol. Ondanks kunstmatige belichting blijft natuurlijk licht belangrijk in de winterteelt. Zodra het zonnetje de kas binnenkomt, slaagt het Axia-ras erin dat licht goed om te zetten in productie, constateert Tobias. “Als je het ras goed generatief weg zet, is het daarna een goede groeier.”
Leren en optimaliseren
Beide telers geven aan dat je bij de overstap naar een nieuw ras eerst wat leergeld betaalt. Als teler moet je een ras in je eigen kas leren kennen. Vincent: “Het tweede jaar ging alweer beter dan het eerste. Elk jaar teel je een stukje scherper.” Tobias houdt een logboek bij met zijn bevindingen tijdens een teelt. Op die manier leert hij patronen zien, zeker als hij meerdere jaren op rij hetzelfde ras teelt.
Lans teelt Macxize XR in twee kassen onder full-LED en in één kas onder hybride belichting. Lans teelt het ras op drie koppen per vierkante meter. “Dat is iets minder dan sommige collega’s met Macxize, maar wij zitten ook iets hoger in onze etmaaltemperatuur”, weet Vincent, die regelmatig van gedachten wisselt met Cees Kortekaas van Axia en met collegatelers. Lans kiest voor etmalen van 19,5 à 20 graden. “Dat is belangrijk om een goede kwaliteit te kunnen telen.”
Om de kwaliteit goed te houden, is bemesting een belangrijk punt in de teelt van grove trostomaten. Vanaf tros 3 à 4 voeren de telers in hun belichte teelt van het ras Macxize de stikstofgift op, nadat ze qua stikstofgift in het begin van de teelt bewust lager zitten. Tobias: “Op tijd omhooggaan met stikstof heeft dit seizoen een positief effect gehad. Hierdoor staat er nu aan het eind van de teelt een mooi gewas.” Ondanks de uitdagingen die er elk jaar weer zijn.
Stabiel vruchtgewicht
Dit belichte seizoen was de hittegolf tegen het eind van de teelt zo’n uitdaging. In de kassen van beide telers zijn medio juli de gevolgen van de recente hittegolf in het gewas te zien. Miszetting en neusrot bleken niet in alle gevallen te voorkomen. Tobias wijst op de verschillen tussen Macxize XR en enkele proefrassen in zijn kas, waarbij opvalt dat het Axia-hoofdras vrij snel weer is hersteld. De koppen staan er weer goed bij.
“Dit is wel een zomertje”, constateert Vincent met een lach. Temperaturen tot 36 à 37 graden Celsius met een hele hoge luchtvochtigheid waren extreem. Het windje dat deze woensdag gecombineerd wordt met zon en zomerse temperaturen tot ruim boven de 25 graden kan hem beter bekoren.
Vanwege de extreme hitte koos de tomatenteler ervoor om soms 4 vruchten aan de tros aan te houden, om de kwaliteit goed te houden. “We beginnen vaak op 6 vruchten bij het begin van de teelt en in de zomer houden we er dan 5 aan. Dit jaar was echter extreem.”
Zowel Vincent als Tobias merken op dat Macxize XR goed in staat is het gekozen vruchtgewicht vast te houden tijdens de teelt. Vincent: “Als je 160 à 170 gram te pakken hebt, dan houdt hij dat wel vast.” Tobias: “Macxize is goed op zetting. Het ras blijft stabiel vruchten van 160 à 165 gram geven.”
Arbeid
Lans kiest ervoor om in week 35, 37 en 44 met nieuwe belichte teelten te starten. Alvonto gaat planten in week 40, om daarna als alles volgens plan verloopt door te telen tot week 37/38 in 2027. Voor het tomatenbedrijf dat gespecialiseerd is in het telen van grove trostomaten gaf de productiepotentie van Macxize XR samen met arbeidsgemak de doorslag om op hun enige locatie met belichting weer voor het ras van Axia te kiezen, vertelt Tobias. “Er is geen trosbehandeling nodig en bij dit ras hoef je ook geen blad uit de kop te halen, en dat doen wij dus ook niet. Dat scheelt arbeid, en arbeid wordt steeds duurder.”
Anders dan voorgaande belichte teelten met Macxize XR kiest Alvonto er komend seizoen voor om direct met 3,75 koppen per vierkante meter te starten. “Dit jaar zijn we met 3,3 planten per vierkante meter gestart. Vanaf week 50 zijn we naar 3,75 planten per vierkante meter gegaan. Het aanhouden van een dief in die periode van de teelt is echter lastig, kost arbeid en het zorgt voor groeivertraging. Door komend seizoen direct met 3 3-koppers te telen, verwachten we nog wat sneller te kunnen telen. Het is fijn als je weet hoe je een ras ook volgend seizoen weer goed weg kunt zetten.”
Dit artikel is gepubliceerd in Groentennieuws, Publicatiedatum: ma 20 jul. 2026
